ข้อมูลสภาพแวดล้อม, ภูมิประเทศ
พื้นที่รับผิดชอบ มีทั้งหมด 8 หมู่บ้าน ได้แก่ หมู่ 1, 3, 4, 6, 7, 9, 10และ 11ตำบลโนนสว่าง
ลักษณะที่ตั้ง
ถนน ทางหลวงชนบทนาดี-โป่งเปือย ตำบลหนองเข็ง อำเภอบึงกาฬ จังหวัดหนองคายพื้นที่ส่วนใหญ่ ของตำบลโนนสว่างเป็นที่ดอนและพื้นที่ราบลุ่มมีน้ำขัง บ้านเรือนตั้งอยู่รวมกันเป็นกลุ่มๆใหญ่มี 5 หมู่บ้าน (ม.1, 3, 4, 7และ 11)มีเพียง 3 หมู่บ้านที่แยกไปอยู่คนละส่วน คือหมู่ 6,9,10
มีเนื้อที่ 4ไร่ 1 งาน 74.50 ตารางวา
ขนาดพื้นที่และอาณาเขต 8 หมู่บ้าน
ทิศเหนือ ติดจด ตำบลไคสี
ทิศใต้ ติดจด ตำบลศรีชมพู
ทิศตะวันตก ติดจด ม.8 ต.โนนสว่าง และ ตำบลหนองเลิง
ทิศตะวันออก ติดจด ตำบลโป่งเปือย
ประวัติความเป็นมา
ตำบลหนองเข็ง ก่อตั้งเมื่อปี พ.ศ. 2478 โดยการดำเนินงานของนายพลศักดิ์ สุดสนธิ์ อดีตกำนันตำบลหนองเข็งซึ่งเดิมมี 10 หมู่บ้าน จนเมื่อปี พ.ศ. 2525 ได้มีการขอแยกตำบล 5 ตำบลได้รับการประกาศก่อตั้งเป็นตำบลหนองเข็ง เมื่อเดือน สิงหาคม 2526 ปัจจุบันตำบลหนองเข็งได้ขอเปลี่ยนชื่อเป็นตำบลโนนสว่างเนื่องจาก มีชื่อตำบลเป็นชื่อเดียวกับชื่อหมู่บ้านหนองเข็ง ในตำบลหอคำ ทำให้เกิดความสับสนกับหน่วยงานอื่นๆที่มาติดต่อประสานงาน เทศบาลตำบลหนองเข็งจึงได้ดำเนินการขอเปลี่ยนชื่อตำบลมาเป็นตำบลโนนสว่าง โดยได้รับประกาศให้เปลี่ยนชื่อเป็นตำบลโนนสว่าง ในเดือนมีนาคม 2554
ชาวบ้านได้ดำเนินการขอทางราชการจัดตั้งสถานีอนามัยเมื่อครั้งยังไม่ได้แยกออกจากตำบล ในปี พ.ศ. 2521 โดยการนำของกำนัน ดำเนินการยื่นเรื่องต่อทางราชการขอให้ก่อตั้งศูนย์สุขภาพชุมชนตำบลหนองเข็ง (หนองเข็ง - ดอนปอ) อำเภอบึงกาฬ จังหวัดหนองคาย และได้เปิดทำการในปี 2521 จนถึงปัจจุบันซึ่งปัจจุบันเรียกว่าโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองเข็งและใน ปี พ.ศ. 2539 ได้รับอนุมัติให้จัดตั้งสถานีอนามัยบ้านดอนปอ ซึ่งปัจจุบันเรียกว่าโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านดอนปอ ซึ่งเป็นเครือข่ายของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองเข็ง ทำงานด้านสาธารณสุขในกองทุนเดียวกันคือกองทุนสุขภาพตำบลโนนสว่าง
ลักษณะภูมิประเทศและสภาพภูมิอากาศ
ภูมิประเทศ พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นพื้นที่ดอน น้ำท่วมไม่ถึงประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทำนาและทำสวนยางพารา ซึ่งในปัจจุบันพื้นที่ส่วนใหญ่ได้กลายเป็นสวนยางพารา พื้นที่ในการทำนามีน้อยลงเนื่องจากการทำสวนยางพารามีรายได้ดีกว่าการทำนา ชาวบ้านจึงแปลงที่นาเป็นสวนยางพาราแบ่งพื้นที่ไว้ทำนาเฉพาะสำหรับพอบริโภคในครัวเรือน
ภูมิอากาศ เป็นอากาศแบบร้อนชื้น
สภาพทางสังคม แต่ก่อนเมื่อ 50 ปีผ่านมาเป็นสังคมครอบครัวขยาย 1 หลังคาเรือนจะประกอบด้วยหลายครอบครัวเป็นครอบครัวใหญ่ มี ปู ย่า ตา ยาย พ่อ แม่ เป็นเสาหลักของครอบครัว มีการสืบทอดประเพณี วัฒนธรรม โดยมีผู้อาวุโส ผู้สูงอายุเป็นผู้นำ พาทำสืบทอดต่อๆกันมา
ปัจจุบัน สภาพสังคมครอบครัวเปลี่ยนแปลงจากครอบครัวขยาย กลายเป็นครอบครัวเดี่ยวประมาณร้อยละ 80 ของครัวเรือน เนื่องจากสภาพเศรษฐกิจที่ดีขึ้นจากการประกอบอาชีพทำสวนยางพารา ประกอบกับการรับเอาวัฒนธรรมตะวันตกมาใช้กันแพร่หลาย ประชาชนในพื้นที่ไปทำงานต่างจังหวัดน้อยลง ผู้ที่มีสวนยางพร้อมที่จะเก็บเกี่ยวผลผลิตได้เริ่มกลับมาสร้างบ้านเรือน และประกอบอาชีพอยู่ที่บ้าน ปัจจุบันมีการสร้างบ้านเรือนแยกครอบครัวเพิ่มมากขึ้น สังคมเริ่มมีการดูแล เอาใจใส่กันน้อยลง อยู่แบบตัวใครตัวมันมากขึ้น ต่างคนต่างทำงาน เด็กเล็กวัยที่ต้องได้รับการดูแลจากพ่อแม่ กลับมีปู่ ย่า ตา ยาย ทำหน้าที่ เป็นพ่อ แม่ แทน เด็กนักเรียนการเรียนตกต่ำเนื่องจากไม่มีผู้เอาใจใส่ดูแลเรื่องการเรียน ติดเกมส์ เด็กวัยรุ่นขาดคนอบรมดูแล มีความก้าวร้าวมากขึ้น มีพฤติกรรมไม่เหมาะสม เช่น ติดบุหรี่ ดื่มเหล้า ติดยาเสพติด ขับรถซิ่งมีเพศสัมพันธ์ตั้งแต่อายุยังน้อย ท้องก่อนวัยอันสมควรวัยทำงานมีความเสี่ยงเกี่ยวกับการทำงานมากขึ้น เช่น สารเคมีต่างๆจากการทำสวนยาง อุบัติเหตุจากการทำงาน ผู้สูงอายุเป็นกลุ่มที่มีโรคประจำตัวมากที่สุดและมีภาระที่ต้องเลี้ยงดูลูกหลาน ขาดคนเอาใจใส่ดูแลมากขึ้น
สภาพทางเศรษฐกิจ
สภาพทางเศรษฐกิจดีขึ้นกว่าแต่ก่อนมากเนื่องจากประชากร มีการประกอบอาชีพทำสวนยางพาราส่วนการทำนาทำเพื่อบริโภคในครัวเรือนเป็นส่วนใหญ่ มีรายได้ต่อครัวเรือนมากขึ้น ประชากรที่ไม่มีสวนยางเป็นของตนเองก็รับจ้างทำงานในสวนยางพารา เป็นการสร้างอาชีพให้กับคนในชุมชน ประชากรส่วนหนึ่งก็ทำงานรับจ้างในต่างจังหวัด เช่นทำงานโรงงาน งานก่อสร้าง เป็นต้น
อาชีพ/รายได้ -รายได้ขายยางพาราของตำบลเฉลี่ยต่อเดือนๆละ 8,000,000 บาท
- รับจ้างในโรงงานต่างพื้นที่(เฉลี่ยรายได้ 6,000-10,000บาท/คน/เดือน)
- ค้าขาย
ด้านการพาณิชย์
- ร้านค้าจำหน่ายน้ำมัน 7 แห่ง
- ร้านขายอาหาร/แผงลอย 22 แห่ง
- ร้านขายของชำ 9 แห่ง
- กองทุนหมู่บ้าน 8 แห่ง
ด้านสาธารณูปโภค
- ประปาหมู่บ้าน 3 แห่ง
ด้านการศึกษา
มีโรงเรียนสังกัดสำนักงานการประถมศึกษา 1 แห่ง เปิดสอนมาเป็นเวลา 40 + ปี โรงเรียนมัธยมศึกษา 1 แห่ง ในอดีตผู้ปกครองจะส่งลูกหลานเรียนในพื้นที่ ซึ่งคนรุ่นเก่าจะเรียนจบการศึกษาภาคบังคับในพื้นที่ (จบชั้นประถมศึกษาปีที่ 4) ปัจจุบันระบบคมนาคมสะดวก เศรษฐกิจดี ค่านิยมในการส่งลูกหลานไปเรียนในเมือง และผลของการแบ่งพื้นที่เข้าเรียนต่อของนักเรียน ผู้ปกครองต้องการให้บุตรได้เรียนต่อโรงเรียนในเมือง จึงส่งลูกไปเรียนหนังสือในเมืองตั้งแต่ระดับอนุบาล จนถึงมัธยมศึกษา เกือบครึ่งของเด็กในวัยเรียนที่อยู่ในพื้นที่เดินทางไปเรียนที่โรงเรียนในตัวอำเภอ
อัตราการรู้หนังสือของประชาชน
- ผู้ไม่รู้หนังสือ ร้อยละ 1.8
- จบประถมศึกษา ร้อยละ 45.6
- จบมัธยมศึกษา ร้อยละ 50.2
- จบปริญญาตรี ร้อยละ 2.4
ด้านการศาสนา ประชาชนส่วนใหญ่นับถือศาสนาพุทธ มีกิจกรรมทางศาสนาทุกวันพระและวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา มีการสืบทอดประเพณีสำคัญทางศาสนา เช่น การเวียนเทียน ทำบุญใส่บาตรในวันสำคัญ ประเพณีสรงน้ำพระวันสงกรานต์ การบวชชีพราหม์ เป็นต้น นอกนั้นยังมีความเชื่อทางด้านศาสนา เช่นการรดน้ำมนต์ การทำพิธีสะเดาะเคราะห์ การ.เป่าน้ำมนต์รักษาโรค เป็นต้น ซึ่งพระยังเป็นที่พึ่งของคนในชุมชน และมีวัดเป็นศูนย์กลางด้านจิตใจของคนในชุมชน
- วัด/สำนักสงฆ์พุทธ 6 แห่ง
ระบบบริการพื้นฐาน
1. ด้านการคมนาคมมีทางหลวงแผ่นดินผ่าน 1 สายได้แก่ ถนนสายบ้านโนนสว่าง-ศิริพร
ทางค่อนข้างชำรุด ถนนเดินทางต่อเข้าไปถึงตัวจังหวัดเป็นถนนทางหลวง ไคสี-บึงกาฬ เดินทางสะดวก
ใช้เวลาเดินทางประมาณ 30 นาที ส่วนถนนในหมู่บ้านปัจจุบันได้รับการพัฒนาเป็นถนนคอนกรีตเกือบทุกสาย
2. ด้านสาธารณูปโภค มีประปาหมู่บ้าน 3 แห่ง ระบบประปาค่อนข้างมีปัญหา หน้าแล้งน้ำจะไม่พอใช้ ส่วนหน้าฝนน้ำจะขุ่น เป็นสีโคลน
3. กลุ่ม/องค์กร/ชมรม ที่สนับสนุนการมีส่วนร่วมในชุมชน
3.1. กลุ่มสตรีและกลุ่มแม่บ้าน จำนวน 140 คน รวมตัวกันทำอาชีพเสริมรายได้ เช่น การทอเสื่อกก การจักสานงานฝีมือ การทอผ้า เป็นต้น
3.2. ชมรมผู้สูงอายุ 8 ชมรม มีการทำกิจกรรมของชมรม เช่น การจักรสาน การออกกำลังกาย กิจกรรมดนตรีต่างๆ เป็นต้น
3.3. ชมรมอาสาสมัครสาธารณสุขตำบล มีอสม.จำนวน83คน ดำเนินงานเป็นทีมสุขภาพในชุมชนช่วยดำเนินงานด้านจิตอาสาในชุมชน ดูแลยี่ยมผู้ด้อยโอกาสทางสังคม ผู้สูงอายุ ผู้พิการ หญิงมีครรภ์/หลังคลอด ติดตามเฝ้าระวังภาวะโภชนาการเด็กอายุ 0-6 ปี และเป็นแกนนำด้านสุขภาพของชุมชน ทำงานร่วมกับเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในชุมชน
3.5. ชมรมสร้างสุขภาพ ทั้งหมด 8 ชมรม ซึ่งเป็นชมรมแกนนำในการส่งเสริม
การเข้าถึงบริการสุขภาพ ณ. สถานบริการด้านการรักษาพยาบาล เมื่อเกิดการเจ็บป่วย
1. โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลโนนสว่างเปิดให้บริการทุกวัน
วันปกติ ตั้งแต่เวลา 08.30 น.-18.30 น.
วันหยุด ตั้งแต่เวลา 08.30 น.-16.30 น.
ประชาชนเข้ารับบริการได้ง่ายด้วยระบบการบริการแบบ One stop service การเดินทางมารับบริการสะดวก เนื่องจากสถานบริการอยู่ติดกับชุมชนใหญ่ของตำบล หมู่บ้านที่ไกลสุดห่างจากสถานบริการ เพียง 1 กิโลเมตร มีระบบการติดตามเยี่ยมบ้านให้บริการที่บ้านกับผู้ป่วยที่ไม่สามารถมารับบริการได้ เช่น ผู้พิการ ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยเรื้อรัง มีระบบการส่งต่อผู้ป่วยไปรับบริการในกรณีที่เกินความสามารถของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล โดยเรียกใช้บริการ 1669 ผู้ป่วยบางรายเดินทางไปได้ด้วยตนเองเนื่องจากการคมนาคมสะดวก และจากภาวะเศรษฐกิจดี ส่วนใหญ่ประชาชนจะมีรถส่วนตัวซึ่งผู้มารับบริการที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลส่วนใหญ่เป็นกลุ่มผู้สูงอายุและเด็ก
2. โรงพยาบาลบึงกาฬ เป็นโรงพยาบาลแม่ข่ายรับส่งต่อผู้ป่วยในกรณีที่เกินความสามารถของ
เจ้าหน้าที่ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล ห่างจากตำบล ประมาณ 26 กิโลเมตร ใช้เวลาในการเดินทางประมาณ 30 นาที สำหรับผู้มีรถส่วนตัวสามารถเดินทางไปได้โดยสะดวก แต่สำหรับคนที่ไม่มีรถค่อนข้างลำบากเนื่องจากไม่มีรถโดยสารคนมีรถส่วนตัวมากขึ้นรถโดยสารจึงไม่วิ่ง เนื่องจากได้ผู้โดยสารไม่คุ้มกับค่าน้ำมันผู้ป่วยต้องอาศัยรถนักเรียนเดินทางไป-กลับ ไปตั้งแต่เช้าและกลับถึงบ้านตอนเย็น บางคนก็เหมารถคนอื่นไป แต่เสียค่าใช้จ่ายแพง โดยเฉพาะกลุ่มผู้ป่วยเรื้อรังที่ต้องไปรับยาประจำที่โรงพยาบาลบึงกาฬ
ที่มาข้อมูล : จากการสำรวจ/ซักถาม
ประชากรและการปกครอง
การปกครองขึ้นตรงกับกำนัน ตำบลหนองเข็ง ซึ่งมีทั้งหมด 11หมู่บ้าน แบ่งความรับผิดชอบ
ด้านสาธารณสุข เป็น 2 แห่ง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลโนนสว่างรับผิดชอบ หมู่ที่ 1, 3,4,6,7,9,10 และ 11โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านดอนปอ รับผิดชอบ หมู่ที่ 2, 5และ 8มีประชากร รับผิดชอบ ดังนี้
ตารางแสดงจำนวนประชากรและการปกครองจำแนกรายหมู่บ้าน
หมู่ที่
|
ชื่อบ้าน
|
จำนวนครัวเรือน
|
จำนวนประชากร
| ||
ชาย
|
หญิง
|
รวม
| |||
1
|
บ้านโนนสว่าง
|
202
|
534
|
560
|
1094
|
3
|
บ้านสรรทวี
|
119
|
308
|
285
|
593
|
4
|
บ้านนาดี
|
154
|
402
|
394
|
796
|
6
|
บ้านหนองดินดำ
|
94
|
223
|
219
|
442
|
7
|
บ้านบูรพา
|
175
|
439
|
433
|
872
|
9
|
บ้านพรนิยม
|
146
|
389
|
353
|
742
|
10
|
บ้านโนนงาม
|
91
|
258
|
235
|
493
|
11
|
บ้านโนนดู่
|
112
|
267
|
276
|
543
|
รวม
|
8 หมู่บ้าน
|
1,093
|
2,820
|
2,755
|
5,575
|